İstanbul’da nefes aldıran tablo: Hava kirliliği yüzde 24 azaldı

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

İTÜ Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Kısmı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Toros tarafından İstanbul’da 2025 ve 2026 yıllarının mart ayları hava kirliliği oranına ait çalışma yapıldı.

Bu kapsamda, Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) hava kalitesi ölçüm istasyonları tarafından kaydedilen havadaki partikül husus (PM10) oranı incelendi.

Buna nazaran, İstanbul’da mart ayındaki partikül husus konsantrasyonu ortalaması 24 istasyonda metreküp başına 30,6 mikrogram, Mart 2025’te ise 40,3 mikrogram ölçüldü. Partiküler unsur kaynaklı hava kirliliği, evvelki yıla nazaran yüzde 24 azaldı.

Mart 2026’da kentte partikül unsur hava kirliliğinin en fazla ölçüldüğü istasyon, metreküp başına 59,5 mikrogramla “Sultangazi 3” oldu. Bunu sırasıyla metreküp başına 54 mikrogramla “Kağıthane” ve 46,9 mikrogramla “Sultangazi 2” istasyonları takip etti.

Aynı devirde hava kirliliğinin en düşük ölçüldüğü istasyon, metreküp başına 9,2 mikrogramla “Sultangazi 1” istasyonu oldu. Partikül husus kirliliği “Büyükada” istasyonu’nda 16,9 mikrogram, “Kumköy” ve “Ümraniye 1” 18,1 istasyonlarında ise mikrogram olarak ölçüldü.

Kentte partikül husus hava kirliliği oranı 19 istasyonda azaldı, 5 istasyonda artış gösterdi.

Mart ayında partikül husus hava kirliliği oranının bir evvelki yılın tıpkı devrine nazaran en fazla azaldığı istasyon yüzde 81’le “Sultangazi 1” oldu. Bunu sırasıyla yüzde 48’le “Ümraniye 1” ve yüzde 47’yle “Beşiktaş” istasyonları takip etti.

Partikül unsur hava kirliliği oranının ocakta bir evvelki yılın ayı periyoduna nazaran en fazla arttığı istasyon yüzde 74’le “Arnavutköy” ve yüzde 46 ile “Sancaktepe” olarak kayıtlara geçti.

“Havanın en pak olduğu saatler 16.00-19.00 arası”

Çalışmayı pahalandıran İTÜ İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Kısmı Lideri Prof. Dr. Hüseyin Toros, metodolojik olarak 2026 yılının hem yağış manasında daha fazla yağış alınan hem de metodolojik olarak daha hareketli bir periyoda geçildiğini söyledi.

Hava kirliliği ve İstanbul’daki nefes kalitesinin meteorolojik koşullara nazaran değişkenlik arz ettiğini belirten Toros, çalışmada 2025 yılı mart ayı ile 2026 yılı mart ayındaki hava kalitesinin karşılaştırıldığını kaydetti.

Prof. Dr. Toros, “Geçen yıl İstanbul’daki farklı istasyonlardaki parçacık husus yoğunluğu aylık ortalama 40,3 mikrogramdı. 2026 yılında bu pahanın 30,6’ya düştüğünü, havamızın kalitesinin arttığını görüyoruz” dedi.

Bu iki yılın dataları karşılaştırıldığında mart ayında yüzde 24’lük bir güzelleşme olduğuna işaret eden Toros, bunun daha kaliteli hava solunduğu manasına geldiğini kaydetti.

Prof. Dr. Toros, İstanbul’da havanın en pak olduğu saatlerin 16.00 ile 19.00 ortası olduğunu, en kirli saatlerin ise sabah 09.00 ile 11.00 ortası olarak ölçüldüğünü lisana getirdi.

Sabah saatlerinde trafik ve hareketliliğin artmasıyla birlikte hava kirliliğinin yükseldiğini belirten Toros, öğlenden sonra havanın ısınmasıyla birlikte dikey hava hareketlerinin arttığını ve kirleticilerin dağıldığını anlattı.

Toros, solunan havanın insan sıhhati üzerindeki tesirinin olduğunu, bir kişinin günde ortalama 10-15 kilogram hava soluduğunu, havadaki parçacıkların teneffüs yoluyla akciğerlere, oradan da kalp-damar sistemi ve beyne kadar ulaşabildiğini söyledi.

Hava kalitesinin artmasının hayat kalitesini direkt etkilediğini vurgulayan Toros, bunun sıhhat masrafları ve iş gücü verimliliği üzerinde de olumlu sonuçlar doğurduğunu söz etti.

Prof. Dr. Toros, hava kalitesinin artırılması için toplumun tüm kısımlarının sorumluluk alması gerektiğini, araç kullanımından yakıt kalitesine, sanayi tesislerinden etraf paklığına kadar birçok alanda daha az kirletici salınımı için ortak hareket edilmesi gerektiğini vurgulayarak, şunları kaydetti:

“2025 yılı ile 2026 yılı mart aylarını karşılaştırdığımızda günlük hayatımızda, sanayi tesislerinde yahut hareketlilikte değerli bir değişiklik olmadığını görüyoruz. Meteorolojik olarak 2026 yılı daha yağışlı geçti, daha fazla alçak basınç sistemleri görüldü, bu da havanın daha hareketli olması manasına geliyor. Yükselici hava hareketleri arttığı için kirleticiler daha süratli dağıldı. Bu nedenle 2025 yılına nazaran 2026 yılında daha pak bir hava ile karşı karşıyayız.”