Almanya’nın İstanbul Başkonsolosu Dr. Regine Grienberger ile Almanya ve Türkiye ortasındaki ekonomik münasebetleri, Türk teşebbüsçüler için Almanya’daki yatırım fırsatlarını ve Türk vatandaşlarının canını sıkan vize meselesini konuştuk.
Türkiye ve Almanya arasındaki diplomatik, ekonomik ve toplumsal bağlar çok eski tarihlere dayanıyor. Bugün iki ülke ortasındaki ikili bağlantıları nasıl değerlendirirsiniz?
60 yılı aşkın bir göç tarihinin sonucu olarak iki ülke ortasındaki ilişkiler, büyük ölçüde insan ilişkilerine dayanıyor. Her iki toplumun birbiriyle yüz yıllardır süren bağlantıları var. Her iki ülkede de kökleri olan, Almanya’da yaşamış, Almanya’da okumuş ya da aile üyelerinden en az biri Almanya’da çalışmış olan en az 10 milyon insan var. Bu nedenle, hükümetler arasındaki siyasi bağlantılar ne olursa olsun, bu insan bağlarının varlığını sürdürdüğünü ve birbirimiz olmadan yaşayamayacağımızı anlamak nitekim çok değerli. Bu durum siyaseti, ekonomiyi, akademiyi, sivil toplumu, kültürü, her şeyi kapsıyor.
Birbirimiz olmadan yaşayamayız derken, Alman ve Türk toplumlarını mı kastediyorsunuz?
Halk seviyesinde o kadar çok birbirimize bağlıyız ki, bizi birbirimizden ayırmak hakikaten imkansız.
“Türkiye’nin entegrasyonu için tahlil bulunmalı”
Peki, Almanya’nın Türkiye ile münasebetlerinde güçlendirmek istediği öncelikli alanlar nelerdir?
Birincisi elbette güvenlik, çünkü Avrupa şu anda her taraftan ciddi güvenlik sıkıntıları olan bir bölge. Ukrayna’daki savaşı, Suriye’deki durumu, İran’daki son durumu düşünün, her iki ülke de NATO üyesi olduğu için bu sıkıntıları birlikte ele almak zorundayız. İkinci alan elbette iktisat. Alman ve Türk iş dünyası birbiriyle çok yakından temaslı. Otomotiv bölümü üzere birçok dalda tek bir tedarik zincirini oluşturuyorlar ve birbirimizin en kıymetli ticaret ortaklarıyız. Üçüncü alan ise elbette Türkiye’nin Avrupa’ya entegrasyonu; bu konuya bir formda bir tahlil bulunmalı. Lakin bağlantıların öteki boyutları da var: Göç boyutu ve vize boyutu gibi…
Güvenlik ve ekonomide güç birliği
Avrupa’nın gelişen jeopolitik ve güvenlik mimarisinde Türkiye’nin rolünü nasıl değerlendiriyorsunuz?
Türkiye’nin şu anda çok önemli bir rolü var. Şu anda karşı karşıya olduğumuz jeopolitik sorunların birçok tıpkı vakitte jeo-ekonomik sıkıntılar olduğundan, tedarik zinciri güvenliği yahut rekabet gücü kelam konusu olduğunda, pazarların entegrasyonu, Avrupa Birliği’ni ve Türkiye’yi güçlendirmek için çok güçlü bir araçtır. Hasebiyle, güvenlik ve iktisat olmak üzere bu iki alanda güçlerimizi birleştirip birlikte çalışmalıyız.
Almanya, Türkiye’nin en büyük ticaret ortaklarından biri olmaya devam ediyor. Şu anda ikili büyüme için en büyük potansiyeli hangi dallar sunuyor?
Almanya’da en çok ilgilendiğimiz alanlar otomotiv, ilaç, kimyasal eserler, beyaz eşya, lakin aynı
zamanda sıhhat kesimi. Ayrıyeten teknoloji şirketlerinden sık sık burada IT uzmanları aradıklarını ve dijital hizmetler için Türkiye’ye geldiklerini duyuyorum.
Almanya’daki teknoloji şirketleri Türkiye’de mi IT uzmanları arıyor?
Evet. Örneğin, Siemens Türkiye’de kıymetli bir yapay zeka geliştirme programı yürütüyor. Bir de güç, yenilenebilir güç ve bunlarla ilgili tüm teknolojiler Almanya’da ilgi görüyor.
“Almanya’daki Türk toplumu ilişkilerimizi sırtında taşıyor”
Almanya’daki Türk toplumu, Avrupa’nın en büyük diaspora topluluklarından biri. Bu topluluk iki ülke ortasındaki ikili bağları nasıl şekillendiriyor?
Aslında bizim münasebetlerimizi sırtlarında taşıyorlar. Almanya’da iki toplum ortasında çok fazla kültürel alışveriş var. Örneğin Almanlar artık dönerin bir Alman icadı olduğunu zannediyorlar! Zira mutfağımızda artık onsuz yaşayamayacağımız bir formda yerini aldı. Siyasi düzlemde bile, Türk kökenli siyasetçilerimiz var. Örneğin Hannover belediye başkanı Belit Onay, Dışişleri Bakanlığı’nda Bakan Yardımcısı Serap Güler, vb.
İstanbul’daki misyonunuz sırasında sizi en çok şaşırtan şey ne oldu? İstanbul’un en çok hangi bölgesini seviyorsunuz?
Ben Ağustos 2024’ten beri, yani bir buçuk yıldır buradayım. Şişli ve Beyoğlu ilçelerinin ortasında yaşıyorum ve Beyoğlu’nda çalışıyorum. Bu yüzden kentin bu kısım en yeterli bildiğim ve en çok sevdiğim yer. Boğaz’ı çok seviyorum. Konsoloslukta muhteşem bir görünümümüz var. Gemilerin Boğaz’dan aşağı üst seyahat etmesini izlemeyi çok seviyorum. Ve alışılmış ki insanları çok seviyorum. Almanya’da Türkiye’yi tanıdığımızı düşünme eğilimindeyiz zira Almanya’da çok sayıda Türk yaşıyor lakin buraya geldiğimde, Türkiye ilgili her açıdan çok daha fazlasını öğrenmem gerektiğini fark ettim.
İstanbul’dan evvel Roma’da görevliydiniz. Roma ve İstanbul ortasında tarihi art planları nedeniyle rastgele bir benzerlik görüyor musunuz?
Evet, nitekim var. İkisinde de tarihin çok canlı olduğu bir kentte yaşamanın tesiri hissediliyor, sadece son 50 yıldan değil, son 2000 yıldan bahsediyorum. İstanbul’da bu tarih çok etkileyici.
“Sağlık, iş ve kültürel değişime vize önceliği vermeye başladık”
Vize konusu ve vize sürecindeki zorluklar, Türk vatandaşları açısından en kıymetli bahislerden biri. Türk vatandaşları için vize işlemlerini kolaylaştırma yahut hızlandırma planlarınız var mı?
İstanbul’daki vize departmanı, Alman Dışişleri Bakanlığı’nın yurt dışında işlettiği en büyük vize departmanıdır. Örneğin 2025’te toplam 160 bin vize müracaatına süreç yaptık. Fakat Schengen vizesi taleplerinin sayısı, bizim kapasitemizin çok üzerinde oluyor. Bu da uzun kuyruklar oluşmasına neden oluyor ve birçok kişi vizesini vaktinde alamadığı için çok sonlanıyor. Bu nedenle, vize konusunda önceliklerimizi belirledik. Sıhhat üzere insani bahisler, iş seyahati yapanlar ve kültürel değişim programlarına öncelik veriyoruz. Bu kümeler, işleri için çok uzun müddet beklemek zorunda kalmamaları için öncelikli olarak bedellendiriliyor. Her yıl çok sayıda giriş çıkışa muhtaçlık duyan müşterilerimiz için özel bir süratli süreç süreci oluşturduk.
Bu yeni bir uygulama mı?
Evet, yeni bir uygulama. 2025 yılının Ağustos ayında başladı. Aralık ayında ikinci bir müracaat penceresi açtık ve bu yılın ilerleyen aylarında bir tane daha açacağız. Sıhhat, hayat ve vefat üzere insani mevzularda, bu cins vize müracaatlarını mümkün olduğunca süratli bir biçimde sürece koyabilmek gayesiyle, müracaat sahiplerinin direkt bize başvurabilmeleri için ek bir imkan yarattık. Örneğin acil tıbbi tedavi için Almanya’ya gitmesi gereken şahıslar için özel bir Schengen vizesi uygulaması yaptık. Bir sanatkarın bir operadaki performans göstermesi yahut bir müellifin fuarda kitabını tanıtması üzere kültürel değişim mevzularında da vize süreçlerini süratli bir biçimde yürütüyoruz.
Almanya’da yaşamak ya da çalışmak isteyenler için nasıl bir vize uygulaması var?
Almanya’ya daha çok kalıcı olarak taşınmak, ailesiyle yaşamak, iş bulmak, üniversitede okumak isteyen bireyler için artık dijital bir platformda çevrimiçi müracaat yapma imkanı bulunuyor. Bu platformun ismi “Auslandsportal” yahut “digital. diplo.de” ve buraya tüm evraklarınızı çevrimiçi olarak, yani oturma odanızdan yükleyebilirsiniz. Bu, müracaatların sürece konma mühletini nitekim hızlandırdı. Almanya’da Türkiye’de birini işe alan ve elbette onları mümkün olduğunca çabuk Almanya’ya getirmek isteyen şirketlerin vasıflı personeller için büyük bir talebi var. Bilhassa de IT ve sıhhat bölümünde çalışanlar için bu geçerli.
Peki ya öğrenciler? Öğrenciler için de vize kolaylığı düşünüyor musunuz?
Aslında öğrenci vizesi konusunda hiçbir problemimiz yok. Öğrencilerin Alman üniversitelerinden müsaadelerini, akreditasyonlarını aldıkları periyotta ekstra mesai yapıyoruz. Öğrencilere Almanya’da okuyabilecekleri bildirildiğinde, müracaatlarını getiriyorlar ve biz de çabucak süreçlerini yapıyoruz. Almanya’da eğitim öğretim periyodu başladığında herkesin hazırlıklarını tamamlamış oluyoruz. Başka Avrupa ülkelerinde durum biraz farklı lakin bizim için çok uygun işliyor.
“Alman KOBİ’ler, şirketi devralacak halef arıyor”
Son yıllarda Türk şirketlerinin de Almanya’da yatırım yapmaya yönelik ilgileri artmış görünüyor…
Türk şirketlerinin Almanya’ya yatırım yapmaya yönelik ilgisi hakikaten çok arttı. Ticaret Odası, Almanya’ya yatırım getirmeye yardımcı olan bir kuruluş olan GTAI (Germany Trade and Invest) ile işbirliği yapıyor. Almanya’da da bölgeler tarafında, örneğin Hamburg’da Türk yatırımlarını çekmek için büyük ilgi var. Bunların ortasında lojistik, imalat ve hizmet kesimi öne çıkıyor. Türk yatırımlarını çekmek isteyen üçüncü küme ise Almanya’daki küçük ve orta ölçekli işletmeler. Bu işletmeler Alman iktisadının bel kemiğidir. Hem vasıflı işgücüne, hem de bazen şirketi devralacak bir halefe muhtaçlıkları var. Bunların birden fazla aile şirketleri ve bazen aile içinde şirketin idaresini devralacak birini bulmak mümkün olmuyor. Bu yüzden dışardan birini arıyorlar.
Almanya’da 80 bin Türk teşebbüsçü var
İki ülke ortasındaki ticaret hacmi şu anda ne kadar?
Almanya ve Türkiye ortasındaki ticaret hacmi 2025’te 50 milyar dolardı. Daha fazla artış için hala imkan var. Ayrıyeten Almanya 2002’den bu yana Türkiye’de 30 milyar doların üzerinde yatırım yaptık. Yani 2002’den bu yana Türkiye’deki dördüncü büyük yabancı yatırımcıyız. Alman yatırımlı Türk şirketi ya da Türk yatırımlı Alman şirketi olarak toplam 8 bin 200 şirket bulunuyor. Ayrıyeten Almanya’da 80 bin Türk teşebbüsçü var. Olağan ki kimileri Alman pasaportuna sahip. Bu teşebbüsçüler yaklaşık 400 bin kişiyi istihdam ediyorlar ve yıllık ciroları 50 milyar euro.
Meteoroloji bölge bölge uyardı: Yurtta yağmur ve kar alarmı
1
Teğmenleri Barolar Birliği Lideri Erinç Sağkan savunacak (Erinç Sağkan kimdir?)
20249 kez okundu
2
Seçmen listeleri askıya çıkıyor
4583 kez okundu
3
Japonya’daki sarsıntılarda ölenlerin sayısı 64’e çıktı
4320 kez okundu
4
ABD Kongresinden Filistin-İsrail meselesinde ‘iki devletli çözüme’ destek
2391 kez okundu
5
ABD Kongresinden Filistin-İsrail meselesinde ‘iki devletli çözüme’ destek tasarısı
1231 kez okundu
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.