Petrol ve gazda yeni rota: Türkiye merkez olma yolunda

BEĞENDİM

ABONE OL

News

Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Türkiye-Orta Doğu ve Körfez İş Konseyleri Koordinatör Başkanı Halit Acar, Türkiye’nin güç alanındaki esnek yapısına dikkat çekerek, “Yerli rafinerilerimizin sahip olduğu ham husus esnekliği sayesinde, farklı menşeli ham petrolleri işleyebilme kabiliyetimiz bizi makul bir kaynağa mahkum olmaktan kurtarıyor” dedi.

Stratejik stoklar arz güvenliğinde kritik rol oynuyor

Anadolu Ajansı’na değerlendirmelerde bulunan Acar, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) kriterlerine uygun halde planlanan 90 günlük petrol stoklama amacı kapsamında Silivri ve Tuz Gölü depolama tesislerinin, muhtemel tedarik kesintilerine karşı değerli bir güvenlik düzeneği oluşturduğunu tabir etti.

Türkiye’deki rafinerilerin farklı çeşitte ham petrolü işleyebilme kapasitesine sahip olduğunu vurgulayan Acar, bu durumun ülkeyi tek bir kaynağa bağımlı olmaktan uzaklaştırdığını belirtti. “Basra bağımlılığını dengelemek ismine Irak-Türkiye (Kerkük-Ceyhan) sınırının tam kapasiteyle günlük 1,5 milyon varil düzeyinde bir jeopolitik muhafaza aracı olarak kullanılması artık bir tercih değil, zorunluluktur. Ceyhan, yalnızca bir çıkış noktası değil, farklı menşeli petrollerin harmanlandığı çok kaynaklı bir ticaret merkezi olma yolundadır.” diye konuştu.

LNG tedarikinde çeşitlilik artırıldı

Acar ayrıyeten, Katar gazına olan bağımlılığı azaltmak maksadıyla ABD, Cezayir ve Nijerya kaynaklı spot LNG alımlarının portföy içindeki hissesinin yüzde 40 düzeylerine çıkarıldığını ve bu sayede arz güvenliğinin güçlendirildiğini lisana getirdi.

Petrol fiyatlarındaki artış enflasyonu etkiliyor

Brent petrol fiyatlarındaki yükselişin Türkiye’de üretim maliyetleri ve enflasyon üzerinde dolaylı tesirler yaratmasının kaçınılmaz olduğunu belirten Acar, Hürmüz ve Babu’l Mendeb boğazlarında yaşanabilecek aksaklıkların global petrol arzının yaklaşık yüzde 40’ını riske soktuğunu söyledi.

Türkiye’nin bu süreci stratejik bir tampon düzeneğiyle yönettiğini tabir eden Acar, ülkenin krizleri sırf yönetmekle kalmayıp tıpkı vakitte maliyetleri optimize eden bir risk idaresi yaklaşımı benimsediğini vurguladı. “Kasr-ı Sevimli Anlaşması’ndan gelen diplomatik mirasımız ve NATO’nun stratejik kanat gücü olma özelliğimiz, bizi Batı ile İran ortasında rasyonel bir diyalog kurabilen sağlam bir aktör pozisyonuna getiriyor.” sözlerini kullandı.

Türkiye dengeleyici güç rolünü sürdürüyor

Acar, Türkiye’nin bölgedeki rolünün milletlerarası yaptırımlarla uyumlu bir ticaret koridoru disiplini içinde ekonomik dengeyi sağlamak olduğunu belirterek, mahallî para üniteleriyle ticaret ve takas sistemlerinin güç istikrarı açısından değerli araçlar sunduğunu kaydetti.

Türkiye’nin bu yaklaşımının Avrupa’nın güç güvenliği açısından kritik bir aktör olma pozisyonunu daha da güçlendirdiğini tabir eden Acar, “Bu durum, Batı ile olan ticari ve siyasi müzakerelerimizde elimizi güçlendiren bir kaldıraçtır. Türkiye, bölgedeki ekonomik ekosistemin yalnızca bir kesimi değil; düzenleyici ve dengeleyici gücüdür.” dedi.

Küresel ticarette rota değişebilir

Hürmüz Boğazı’ndaki risklerin kalıcı hale gelmesi durumunda global ticaret rotalarının kuzey ve batı eksenine kayabileceğine işaret eden Acar, bu senaryoda Türkiye’nin merkezde yer aldığını belirtti.

Türkiye lojistikte merkez olma hedefinde

Çin ve Orta Asya’dan gelen yüklerin Hürmüz yahut Süveyş riskine maruz kalmadan Avrupa’ya ulaştırılmasında Türkiye’nin en inançlı güzergah olduğunu söz eden Acar, şu değerlendirmede bulundu:

“Yıllık 1 milyon konteyner taşıma kapasitesinin 5-10 milyon bandına çıkarılması hedefleniyor. Bu, deniz yoluna nazaran sağlanan 15 günlük vakit avantajını devasa bir ekonomik hacme dönüştürecek. Hazar geçişi ve Gürcistan altyapısındaki darboğazların aşılması bu fırsatın hayata geçirilmesi için kaidedir. Irak üzerinden uzanan Kalkınma Yolu Projesi’ni yalnızca bir lojistik sınır değil, bir endüstriyel koridor olarak tanımlıyoruz. Bu çizgi, Körfez sermayesini inançlı halde Akdeniz’e bağlayan en rasyonel çıkış yolu olarak milyar dolarlık yeni yatırımları ülkemize çekecek. İstanbul Finans Merkezi ile entegre olacak güç borsası vizyonumuzla Türkiye, güçte yalnızca bir köprü değil, bir fiyat belirleyici olma potansiyeline sahip. Türkiye, bu stratejik dönüşümle birlikte bölgesel operasyon merkezi rolünü kalıcı bir ekonomik liderliğe dönüştürecek.”